Obezitenin zararı gün geçtikçe artıyor. İnsanlığın en büyük sorunu olan aşırı şişmanlık ölümlere neden olduğu gibi çeşitli hastalıkların ortaya çıkmasına da zemin hazırlıyor. DSÖ’nün verileri obezite ile kalp hastalıkları ve çeşitli kanser türlerini ilişkilendiriyor.
Obezite, sanayileşmiş ya da bu süreçte olan ülkeler de çok hızlı bir artış gösteriyor. Veriler, her yıl en az 2,8 milyon kişinin şişmanlık nedeniyle hayatını kaybettiğini ortaya koysa da aşırı kiloların verdiği zarar bu sayıyla sınırlı kalmıyor. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ)’nün raporunda diyabet hastalığının yüzde 44’ünün, kalp hastalıklarının yüzde 23’ünün ve çeşitli kanser türlerinin yüzde 41’e varan bölümünün obezite ile ilişkilendirildiği belirtiliyor. Bir başka deyişle, tek başına ölüm nedeni olabilen obezite, ‘dolaylı yollardan’ da insan hayatına mal oluyor. Kalp damar hastalıkları ve yüksek tansiyon: Şişman bireylerde ölümlerin en önemli nedenlerindendir. Özellikle yirmi beş yaşından sonraki ağırlık artışı kalp damar hastalıkları riski üzerinde en büyük etkiyi göstermektedir. Genellikle, şişman bireylerin kanlarında trigliseritler, toplam kolesterol ve düşük yoğunluktaki lipoprotein (LDL) yüksek olarak, yüksek yoğunluktaki lipoprotein (HDL) ise düşük olarak bulunmaktadır. Bunun yanı sıra, beden kütle indeksinin artması ile birlikte inme ve kardiyak yetersizlik riski de artmaktadır. Şişman bireylerde hipertansiyon görülme oranı zayıf bireylerde görülme oranından oldukça yüksektir. Şeker hastalığı (DM) ve insülin direnci : Özellikle karın bölgesi şişmanlığa sahip bireylerde bel/kalça oranı daha çok artmakta, insülin direnci ve buna bağlı olarak glikoz intoleransı (bozulmuş kan şekeri düzeyleri) görülmektedir. Gut hastalığı: Ayrıca şişman bireylerin kanlarında ürik asit miktarları artmakta ve buna bağlı olarak gut hastalığına bir yatkınlık oluşmaktadır. Çeşitli kanser türleri: Aşırı kilo, meme, rahim, prostat, mide ve kalın barsak içeren çeşitli tipte kanser gelişimi ile ilişkilidir. Şişmanlığın çoğunlukla hormonlar üzerinde yaptığı etkiyle kanser riskini artırdığı düşünülmektedir. Karaciğer hastalıkları: Safra taşları oldukça ağrılı bir durumdur ve şişman bireylerde zayıf bireylere göre daha sık görülmektedir. Özellikle kilo değişimleri, sık aralıklarla kilo alıp vermeler safra taşı oluşumunda en önemli etkendir. Solunum sıkıntısı: Şişmanlık solunum için mekanik bir yük oluşturur. Solunum zorlaşır. Şişmanlık ileri ölçüde ise kanda karbondioksit artar. Hastayı uykuya yatkın kılar. Uyku apnesi en sık görülen sağlık sorunlarından biridir. Şişman bayanlarda doğum güç ve risklidir. Şişmanlarda deri altı yağ dokusunun fazla oluşu deri infeksiyonlarını artırır. Bunların dışında; fiziksel hareket zorlukları ve çeşitli kazalar, çalışma veriminin düşmesi gibi yaşam kalitesini etkileyen bir çok sorun da obeziteile birlikte ortaya çıkmaktadır. Obezitenin neden olduğu tüm bu sağlık sorunları gösteriyor ki obezite, tümüyle tedavisi gereken bir hastalıktır.
|